Ardan Zentürk'ün yorumu...

Türkiye, ülkenin AB yanlısı lideri Boris Tadiç’in isteği doğrultusunda Sancak bölgesindeki Müslüman politikacıların hükümette yer alması için devreye girdi ve aynı zamanda AB’ye Balkanlar’ın yolunu açtı

Avrupa Birliği ile sürdürdüğü tam üyelik müzakere süreci, özellikle Fransa gibi devletlerden gelen işaretlerden sonra inişli-çıkışlı bir rota izleyen Türkiye’nin, Sırbistan’da gerçekleştirdiği bir gizli manevra ile Brüksel’e Balkanlar’ın yolunu açtığı belirlendi.

Ankara’daki ‘diplomasi alanında uzman’ kaynaklardan alınan bilgiler, Türkiye’nin, Sırbistan’daki AB yanlısı hükümetin oluşmasında aktif katkısının olduğu yönünde. Uzmanlar stratejik dengeler açısından bu kritik gelişmeyi şöyle aktardılar: ‘Bosna Kasabı olarak tanınan Radovan Karadziç’in nihayet ele geçirildiği yönündeki açıklamayı Sırbistan hükümeti adına yapan isim önemlidir ve açıklama için bu ismin seçilmiş olması çok anlamlıdır. Salı günkü açıklamayı, Sırbistan’ın Sancak bölgesinden Müslüman politikacı Rasim Ljajiç yaptı. Llajiç’in Sırbistan’da iki önemli görevi var. Birincisi Sırbistan hükümetinde Çalışma ve Sosyal Politikalar Bakanı olarak yer alıyor. İkincisi, daha da anlamlı, Sırbistan hükümetinin BM İnsan Hakları Mahkemesi ile koordinasyondan sorumlu ismi. Zaten açıklamayı da bu şapkasıyla yaptı. Ljajiç’in Türkiye açısından önemi, Ankara’nın sesine önem veren dost bir isim olması.’

Rica Tadiç’ten geldi

Rasİm Ljajiç’i Türkiye, özellikle de Avrupa açısından önemli kılan gelişme, Sırbistan’ın AB yanlısı Devlet Başkanı Boris Tadiç’in en yakın danışmanının, Ankara’daki muhatabına telefon etmesiyle başladı. ‘Sırbistan’ın Sancak bölgesindeki Müslüman politikacıların, ülkenin Avrupa yanlısı siyasi hareketine destek vermeleri için devreye girmemizi isteyen rica, doğrudan Tadiç’ten geldi. Danışmanı telefonda, ‘Sancaklı Müslümanlar üzerinde Türkiye’nin tarihi etkisi olduğunu biliyoruz. Seçimler çok kritik zeminde olacak. Eğer Sancak Müslümanlar’ı bize destek verirlerse Sırbistan’ın Avrupa yönündeki önü açılmış olacak. Lütfen elinizden geleni yapınız’ diyordu. Rasim Ljajiç’i Ankara’ya davet ettik. Bizleri kırmadılar ve geldiler. Kendilerine, Türkiye’nin, Balkanlar’da kalıcı istikrar ve özellikle bölgedeki Müslümanlar’ın güvenliği açısından Sırbistan’daki fanatiklerin devredışı bırakılması ve işbaşında Avrupa Birliği yanlısı bir yönetimin olması gerektiğine inandığını aktardık. Zaten onlar da böyle düşünüyorlardı ama ciddi iç politika pürüzleri vardı. Başlangıçta herşey yolunda gidiyor gibiydi, bir ara herşey koptu. Bunun üzerine Ankara’dan bir uzman arkadaşımızı Belgrad’a gönderdik, uzun müzakerelerde bulunduk, Ljajiç’in liderliğindeki Sancak Demokratik Partisi’nin, Tadiç’in yanında yer almasını sağladık.’

Kimseyle rekabet yok

Rasİm Ljajiç başkanlığındaki Sancak heyetinin Ankara’ya hareket etmek için gittiği Belgrad havalimanında, aynı dakikalarda Moskova’ya hareket eden Sırp milliyetçi kanat politikacılarla karşılaşmasını ‘tarihin derin tesadüfü’ olarak niteleyen uzman şu noktanın da altını çizdi: ‘Bu gelişmeden kimse yanlış sonuçlar çıkarmasın. Türkiye Balkanlar’da kimseyle rekabet etmiyor. Bizim politikamızı Rusya da çok iyi biliyor. Biz Balkanlar’ı bir Avrupa sorunu olarak görüyor ve sorunun da Avrupalılar arasında varılacak uzlaşmalarla çözüleceğine inanıyoruz. Yaptığımız iş bundan ibarettir. Ama, AB’nin Balkanlar gibi son derece riskli bir bölgede Türkiye’yi sorun çözücü olarak görmesi bile geleceğe dönük önemli işaret oluşturmaktadır.’


Rasim Ljajiç kimdir

Borİs Tadic’in liderliğindeki Demokratik Parti listelerinden Sırbistan parlamentosuna üç Müslüman üye sokmayı başaran Sancak Demokratik Partisi’ nin genç lideri. 1964 doğumlu lider siyasette adını ilk kez, 1990 yılında Sancak Demokratik Hareket Partisi’nin kurucusu olarak duyurdu. Parti, o dönemde, Sırbistan’dan kopup Bosna-Hersek’deki Müslümanlar ile birleşmeyi öngören bir politika sürdürüyordu.Ljajic 1993’te partiden koptu ve Sancak Demokratik Partisi’ni kurdu. Savaş suçlusu eski devlet başkanı Slobodan Miloşeviç’in yakalanmasından sonra Sırp hükümetinde İnsan ve Azınlık Hakları Bakanlığı’na getirildi.

Ljajic’in bölgesi Sancak, 400 binlik nüfusunun %51’nin Müslüman Boşnak olduğu özel bir bölge.