Botaş, Nabucco projesi kapsamında Azerbaycan, Türkmenistan ve Irak’tan alınması hesaplanan doğalgazın Avrupa’ya aktarılmasında kendi boru hattının kullanılması ile ilgili görüşmeler yapıyor. Bu görüşmelere göre Nabucco Projesi'ni destekleyen ülkeler, Ankara’ya kadar doğalgaz boru hattını yapacak. Buradan, Gürcistan ve Irak sınırına kadar olan Botaş’ın bin 600 kilometrelik boru hattı değerlendirilecek. Türkiye, Botaş’ın boru hattının kullanılması ile birlikte büyük oranda kira ve vergi geliri elde edecek.
Botaş Yönetim Kurulu Başkanı ve Genel Müdürü Fazıl Şenel, Nabucco Projesi kapsamında Botaş’a ait doğalgaz boru hatlarının kullanılması yönünde görüşmeler yaptıklarını belirtti. Fazıl Şenel, Nabucco Projesi'yle birlikte Azerbaycan ile birlikte Irak veya Türkmenistan'dan toplam 31 milyar metreküp doğalgazın Avrupa’ya boru hattıyla sevk edileceğini belirterek, “Burada Botaş’a ait boru hattının kullanılması ile ilgili talep var. Tabi ki Türkiye’nin talepleri aksatılmadan boru hattının kullanılmasına uygun bakıyoruz.” dedi.
Fazıl Şenel, Nabucco Projesi ve proje kapsamındaki boru hattı hakkında şu bilgileri verdi: “Dünyadaki doğalgaz rezervinin yüzde 70’i Türkiye’nin doğusundadır. Botaş, bu rezervi Türkiye’nin batısındaki tüketime ulaştırmasını hedefledi. Bununla ilgili değişik projeler gündeme getirmiştir. Bunların en önemlisi Nabocco’dur. Nabucco’nun kapasitesi ise 31 milyar metreküp doğalgazdır. Tabi bu kadar doğalgazın nasıl ve nereden gidecek meselesi var. Şu an için Azerbaycan üzerinde çok duruluyor. Buradan gelecek gazın yaklaşık 20 milyar metreküp olması planlanıyor. Irak’ta 10 milyar metreküp var. Türkmenistan var. Burada da rezerv 10 milyar metreküp. Seçenekler var. Bunlardan hangisi önce ve uygun şartlarda getirilir o hesaplanıyor. Müzakereler yapılıyor. Bunların dışında Türkiye, Yunanistan, İtalya bağlantı hattı projemiz var. 11.6 milyar metreküplü kapasite bu proje de öngörülüyor. Burada Yunanistan ve İtalya üzerinden Avrupa’ya gaz ihracatının düşünülmektedir.”
Nabucco’da Botaş’ın ortak değil destekçi olduğunu anlatan Şenel, “Nasip olursa bu proje gerçekleşirse, Türkiye’deki boru hatlarındaki atıl kapasiteler değerlendirilip ya da ileride rehabilite ederek ilave boru hattı ve yeni kompresörler koyarak bu hata gaz vermeyi amaçlıyoruz. Bir projemiz daha var. Buradaki güzergah diğer proje ile aynı. Ama Türkiye, Yunanistan, Arnavutluk ve İtalya var. Onun kapasitesi de 10 milyar metreküp doğalgazın Avrupa’ya gönderilmesidir. Burada ortaklar farklı. Destek var. Boru hatlarımızın tam kapasite çalıştırılmak isteniyorsa hatlar rehabilite edilmesi gerekiyor. Yeni kompresörler konulması gerekiyor. Bunu da yapabiliriz.” diye konuştu.
"NABUCCO BİN 600 KİLOMETRELİK BOTAŞ BORU HATTINI KULLANABİLİR"
Fazıl Şenel, Nabucco’nun, anlaşma maddelerine göre, Türkiye’deki bütün hatları kendisi yapması gerektiğini ifade etti. ‘Ancak kendileri bazı konularda daha hızlı hareket edip daha erken gazı taşıyabilir miyiz? diye bizim atıl olan bazı hatlarımızı kullanmak istiyorlar’ diyen Fazıl şenel, şöyle konuştu:
“Tam kapasite çalıştırmadığımız hatları düşünüyor. Biz de ‘olabilir’ dedik. Geçici olarak. Ama gazın nereden alınacağı kesin değil. Görüşmeler devam ediyor. Irak, Azerbaycan, Türkmenistan ile görüşmeler sürüyor. Netleşince bizim de ne yapacağımız belli olacak. Genel olarak onların isteği şu. Ankara’ya kadar kendileri 56 inçlik boru hattını yapmak istiyor. Ankara’dan sonra Gürcistan ve Irak sınıra kadar bizim hatlarımızı geçici olarak kullanmak istiyorlar. Burada kapasite önemlidir. Biz de gaz kullanıyoruz. İstenilen miktar bizim atıl kapasite ile orantılı ise müsaade edilecek. Net bir rakam veremiyoruz şu an için. Ama şu ana kadar Gürcistan’a kadar 800 kilometrelik hat, yine Irak’a kadar olan 800 kilometrelik hattımız kullanılabilir. Yani bin 600 kilometrelik hat kullanımı söz konusudur.”
TÜRKİYE, KİRA VE VERGİ GELİRİ ELDE EDECEK
Nabucco’nun Botaş ile çalışması durumunda hatların kiralanması nedeniyle kira bedeli ödeyecek. Fazıl Şenel, bunun Botaş ve Türkiye içinde artı bir gelir olacağını aktararak, “Onlar için de bizim için de getiri var. Sayın Başbakanımızın söylemi gibi. Kazan-kazan senaryosu var. Bizim atıl kapasitemiz olduğu sürece oradan kira ve vergi geliri olacak. Onlar da oraya bir boru hattı yatırmadan kullanma şansı olacak. Maliyet düşecek. Her iki taraf kazanacak.” şeklinde konuştu.
"BOTAŞ’IN ORTAKLIĞINA AÇIĞIZ"
Nabucco Yönetici Direktörü Reinhard Mitschek ise Hazar, Türkmenistan ve Irak’taki doğalgazın Avrupa'ya boru hattıyla taşınmasında Botaş’ın ortaklığına açık olduklarını ifade etti. Hattın, Türkiye üzerinden geçecek olmasının kendileri için önemli bir avantaj olduğunu anlatan Mitschek, “5 ülkede boru hattı var. Hazar’dan ve Türkmenistan’dan getirilecek doğalgaz için yapılacak boru hatları var. Burada ciddi çalışmalar olacak. Türkiye’deki mevcut boru hatları bizim için de önemlidir. O nedenle biz Botaş’ın ortaklığına açığız. Şirketlerden gelecek teklifleri değerlendireceğiz. İşbirliğini optimal hale getirmeliyiz. Biz hazırız.” dedi.
CİHAN
