Moral Haber

Dr. Murat Görgülü'nün yazısı

Görme bozukluğu, kansızlık, stres, uykusuzluk, cilt problemleri ve sinir hastalıkları...
Vücudumuzdaki ani değişimler ve anlamlandıramadığınız hastalıklar, vitamin eksikliğinden kaynaklanabiliyor. Vitaminler, büyüme, hücre yenilenmesi ve enerji üretimi için vücuda gereklidir ve insan vücudunda sentezlenemeyen, sentezlense bile yeterli olamayan, dışarıdan alınması gerekli organik maddelerdir. Enerji içermezler; ancak hücrenin ve buna bağlı olarak da vücudun yaşamı için çok önemli biyokimyasal olaylarda görev alırlar.

Yağda eriyen ve suda eriyen vitaminler olarak iki gruptur. Yağda eriyenler A, D, E, K vitaminleri; suda eriyenler B vitamini grupları, C, H ve P vitamini olarak sıralanabilir.

Stres, vitamin ihtiyacınızı artırabilir

Vitamin eksikliği taze meyve ve sebzeyle beslenen, yeterli et tüketen kişilerde gözlenmez; ancak bazı durumlar vitamin ihtiyacını artırabilir. Bunlar; gebelik, emzirme, bağırsaklarda emilim bozukluğu, ameliyat olma, büyüme ve gelişme, ağır stres, ağır bedensel çalışma ya da egzersiz, kemoterapi, ağır yanıklar ve ağır enfeksiyonlar olarak sıralanabilir.

Vitamin eksikliği, hastalıkları da beraberinde getirir. Eğer yeterli alım yoksa ya da ihtiyaç çok arttıysa bu eksikliğe bağlı hastalıklar gelişebilir.

•A VİTAMİNİ havuç, ıspanak, marul gibi yeşil yapraklı sebzeler, portakal, erik, maydanoz, kereviz gibi meyve ve sebzelerde bulunur. Eksikliğinde özellikle 'gece körlüğü' dediğimiz görme bozukluğu, cilt, tırnak ve saçlarda bozulma görülür.

•D VİTAMİNİ süt, süt ürünleri ve balıkta bulunur, bir miktar da güneş ışığından cilt altı yağ dokusundan sentezlenir. Eksikliğinde çocuklarda raşitizm denilen ağır kemik gelişim bozukluğu gözlenir, yetişkinlerde ise "osteomalazi" denen kemik hastalığı görülür.

•E VİTAMİNİ kuruyemişlerde ve sıvı yağlarda bulunur. Antioksidan etkisi vardır. Eksikliğinde kansızlık görülür.

•K VİTAMİNİ yeşil sebzelerde, çayda ve karaciğerde bulunur. Bir miktar da bağırsak bakterileri tarafından üretilir, eksikliğinde kanın pıhtılaşması bozulur ve kanama olur.

•C VİTAMİNİ özellikle portakal, greyfurt, limon ve mandalinada bulunur, yeşil sebzeler ve patateste de vardır. Eksikliğinde "skorbüt" denilen diş eti hastalığı ciltte bozulma, yaralarda geç kapanma, enfeksiyonlarda ağırlaşma görülebilir.

•B1 VİTAMİNİ yumurta ve karaciğerde bulunur. Yetersizliğinde briberi denilen sinir ve cilt hastalığı görülür. İştahsızlık, kas güçsüzlüğü, birçok cilt hastalığı da görülebilir.

•B2 VİTAMİNİ tahıl ürünleri, et ve karaciğerde bulunur. Eksikliğinde kansızlık, ağız kenarı yaraları, sinir hastalığı ve cilt hastalıkları görülür.

•B3 VİTAMİNİ et, balık ve kuruyemişte bulunur. Eksikliğinde "pallegra" denilen cilt ve sinir hastalığı görülür. Ayrıca sindirim bozuklukları oluşur.

 

•B5 VİTAMİNİ karaciğer, yumurta, baklagiller ve bazı sebzelerde bulunur. Yetersizliğinde yorgunluk, kas ağrıları ve güçsüzlüğü, kalpte çarpıntı, terleme bozukluğu, insanın enerji sisteminde katalizör etki yaptığında eksikliği ağır bulgular verir, midede ağrı, kusma, ishal, beslenme bozukluğu, kas erimesi sıklıkla görülür, uykusuzluk, stres, sinirlilik sıkça olur. Eksikliğinde egzama ve alerji gibi cilt hastalıklarında da artış gözlenir. Enfeksiyonlar, daha ağır seyreder.

•B6 VİTAMİNİ et, sebze ve tahıllarda bulunur. Protein metabolizmasının temel vitaminidir, yetersizliğinde kas ağrıları, güçsüzlük, kansızlık, ağız ve göz çevresinde yaralar gözlenir.

•B12 VİTAMİNİ kırmızı et ve karaciğerde bulunur. DNA metabolizmasının vitaminidir. Eksikliğinde kansızlık, sinir sisteminde bozulma, dengesizlik gözlenir.

•FOLİK ASİT bir çeşit B vitaminidir. Yeşil sebzelerde, karaciğer ve yumurtada bulunur. Eksikliğinde kansızlık, halsizlik, kas ağrıları gözlenir.